“เอกสารโบราณสมัยใหม่: อดีตที่(ไม่)ไร้อนาคต”

การประชุมวิชาการระดับชาติ ครั้งที่ 3 เนื่องในวันภาษาไทยแห่งชาติ ประจำปี 2569 “เอกสารโบราณสมัยใหม่: อดีตที่(ไม่)ไร้อนาคต”

กิจกรรม | สัมมนา/เสวนาทางวิชาการ
หอประชุม ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร เลขที่ 20 ถนนบรมราชชนนี เขตตลิ่งชัน กรุงเทพฯ
3 สิงหาคม 2569 - 4 สิงหาคม 2569
09:00 - 17:00 น.

กำหนดการ

การประชุมวิชาการระดับชาติ เนื่องในวันภาษาไทยแห่งชาติ ประจำปี 2569

“เอกสารโบราณสมัยใหม่: อดีตที่(ไม่)ไร้อนาคต”

วันที่ 3-4 สิงหาคม 2569

ณ หอประชุม และห้อง 402 ชั้น 4 ศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน) กรุงเทพฯ

 

วันจันทร์ที่ 3 สิงหาคม 2569

08.30 - 09.00 น.           ลงทะเบียน

09.00 - 09.20 น.           กล่าวเปิดงานโดย ผศ.ดร.แพร ศิริศักดิ์ดำเกิง ผู้อำนวยการศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน)

09.20 - 10.00 น.           ปาฐกถาพิเศษ “พระพันปีกับงานสืบสานศิลปวัฒนธรรมและเอกสารโบราณ”

10.00 - 10.15 น.           พักรับประทานอาหารว่าง

10.15 - 12.00 น.           เสวนาวิชาการ “เมื่ออดีตถูกคุกคาม: น้ำท่วม ไฟไหม้ การเผา และทางรอดของเอกสารโบราณ”

12.00 - 13.00 น.           พักรับประทานอาหารกลางวัน

13.00 - 14.30  น.          การนำเสนอบทความทางวิชาการ (ช่วงที่ 1) ณ หอประชุม และห้อง 402

14.30 - 14.45 น.           พักรับประทานอาหารว่าง

14.45 - 17.00 น.           การนำเสนอบทความทางวิชาการ (ช่วงที่ 2) ณ หอประชุม และห้อง 402

 

วันอังคารที่ 4 สิงหาคม 2569

08.30 - 09.30 น.           ลงทะเบียน

09.00 - 10.15 น.           “รักษาอดีตให้ไม่ไร้อนาคต: การอนุรักษ์เชิงป้องกันเบื้องต้น สำหรับเอกสารและงานกระดาษ”

10.15 - 10.30 น.           พักรับประทานอาหารว่าง

10.30 - 12.00 น.           เสวนาวิชาการ “จากการอนุรักษ์เอกสารโบราณสู่การสร้างคุณค่า: นวัตกรรมเพื่ออนาคต”

12.00 - 13.00 น.           พักรับประทานอาหารกลางวัน

13.00 - 14.30 น.           การนำเสนอบทความทางวิชาการ (ช่วงที่ 1) ณ หอประชุม และห้อง 402

14.30 - 14.45 น.           พักรับประทานอาหารว่าง

14.45 - 17.00 น.           การนำเสนอบทความทางวิชาการ (ช่วงที่ 2) ณ หอประชุม และห้อง 402 

หมายเหตุ

- กำหนดการอาจมีการเปลี่ยนแปลงตามความเหมาะสม

- การนำเสนอที่จัดในหอประชุมจะเผยแพร่ผ่านเพจเฟซบุ๊กของศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธรในวันงาน และเผยแพร่ย้อนหลัง ผ่าน SAC Channel

- การนำเสนอบทความในห้อง ๔๐๒ จะมีการบันทึกภาพและเสียง และเผยแพร่ย้อนหลัง ผ่าน SAC Channel

กำหนดการ
09:00 น. - 09:20 น.
กล่าวเปิดการประชุมฯ โดยผู้อำนวยการศูนย์มานุษยวิทยาสิรินธร (องค์การมหาชน)
09:20 น. - 10:00 น.

ปาฐกถาพิเศษ “พระพันปีกับงานสืบสานศิลปวัฒนธรรมและเอกสารโบราณ”

โดย ผศ. ดร.ราชันย์ นิลวรรณาภา คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

10:15 น. - 12:00 น.

เสวนาวิชาการ “สรรพภัยของเอกสารโบราณ: เมื่ออดีตถูกคุกคามและทางรอด”

ร่วมเสวนา 

“จากหิ้งสู่เหว: จากวิกฤตสู่โอกาสด้วยการนำอดีตมารับใช้ปัจจุบัน” โดย พระครูเหมเจติยาภิบาล (โสพิทร์ อินฺทโสภิโต) วัดพระมหาธาตุวรมหาวิหาร นครศรีธรรมราช

“ภัยจากน้ำท่วม กรณีวัดป่ารวก เชียงราย” โดย คุณชูชาติ  ใจแก้ว สถาบันศิลปวัฒนธรรมและอารยธรรมลุ่มน้ำโขง มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง

“ตกน้ำไม่ไหล? ตกไฟไม่ไหม้?: กรณีศึกษาการกู้ภัยคัมภีร์ใบลานเพชรบุรี” โดย อ. ดร.เจียระไน วิทิตกูล อาจารย์ประจำสาขาวิชาภาษาเอเชียใต้ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย

“การซ่อมสงวนรักษาทรัพยากรสารสนเทศ ประเภทสมุดไทย ใบลาน ของสำนักหอสมุดแห่งชาติ” โดย คุณเกศสรินทร์ ประมวลพัฒน์ นายช่างพิมพ์อาวุโส สำนักหอสมุดแห่งชาติ

ดำเนินรายการ ดร.ดิเรก อินจันทร์ สำนักศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยราชภัฏเชียงใหม่

13:00 น. - 13:25 น.

เอกสารโบราณในโลกสมัยใหม่: ความทรงจำ ความศักดิ์สิทธิ์ และจินตนาการในวัฒนธรรมประชานิยม

โดย รศ. ดร.อภิลักษณ์ เกษมผลกูล คณะศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล

“พิธีถวายผ้าห่อคัมภีร์” กระบวนการฟื้นฟูจารีตถวายทานเป็นธรรมบูชาของพิพิธภัณฑ์ วัดมณีวนาราม จังหวัดอุบลราชธานี และกลุ่มอนุรักษ์เอกสารโบราณ เมืองอุบลราชธานี

โดย พระปกรณ์ ชินวโร (ปุกหุต), นายณัฐพงค์ มั่นคง และนายภิญโญ พรหมสวัสดิ์ พิพิธภัณฑ์วัดมณีวนาราม จังหวัดอุบลราชธานี 

13:35 น. - 14:00 น.

เอกสารโบราณมีชีวิตในพิพิธภัณฑ์: กรณีศึกษาพิพิธภัณฑ์เอกสารโบราณ สถาบันวิจัยศิลปะและวัฒนธรรมอีสาน มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

โดย คุณทม เกตุวงศา สถาบันวิจัยศิลปะและวัฒนธรรม มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

บทบาทของกลุ่ม "เล่าเรื่องเมืองเลย" ต่อการศึกษา อนุรักษ์และเผยแพร่องค์ความรู้จากคัมภีร์ใบลานในจังหวัดเลย

โดย ผศ. ดร.ธีระวัฒน์ แสนคำ มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย วิทยาเขตศรีล้านช้าง

14:10 น. - 14:35 น.

การจัดแสดงสมุดภาพตำราพิไชยสงครามฉบับหลวง สมัยรัชกาลที่ ๒ ในพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ พระนคร

โดย คุณพนมกร นวเสลา สำนักพิพิธภัณฑสถานแห่งชาติ กรมศิลปากร

รอยลาน ณ บางหลวง: การอนุรักษ์และต่อยอดองค์ความรู้เอกสารโบราณวัดปากน้ำ

โดย  พระมหาภาสกร ชาลาธราวัฒน์ พระมหาพงศภรณ์ ปู่สวน พระมหาญาณกร นรินทร์นอก และพระมหาอาชัญ สะอาดเอี่ยม จารึกภาษาไทยและภาษาตะวันออก คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร

15:00 น. - 15:25 น.

การทบทวนวันสถาปนาและวันเสียกรุงศรีอยุธยาจากพระราชพงศาวดารกรุงเก่าฉบับหลวง ประเสริฐ ด้วยการวิเคราะห์เชิงโบราณดาราศาสตร์ และการสอบเทียบวันเดือนปีดวงเมืองโบราณที่ปรากฏใน หนังสือโหราศาสตร์ประวัติศาสตร์

โดย คุณอรพิน ริยาพร้าว  ดร.เชิดศักดิ์ แซ่ลี่  ดร.ตรงใจ หุตางกุร  คุณศักดิ์นรินทร์ ชาวงิ้ว 

วรรณกรรมยอดคำสอน: ในฐานะวรรณกรรมคำสอนในสังคมร่วมสมัย

โดย คุณชาญชวิศ ทุ่มโมง โรงเรียนค้อวังวิทยาคม

15:35 น. - 16:00 น.

เอกสารโบราณวัดสุนทรธรรมทาน (วัดแค นางเลิ้ง) ของศูนย์การเรียนรู้บ้านนางเลิ้ง: พัฒนาการและคุณค่าจากลานจารถึงลานพิมพ์

โดย คุณอิทธิกร ทองแกมแก้ว

การรวบรวมภูมิปัญญาด้านสมุนไพรและตำรายาจากเอกสารโบราณภาคใต้ประเภทหนังสือ สมุดไทย ในจังหวัดนครศรีธรรมราช

โดย อ. ดร. สัจจารีย์ ศิริชัย สำนักวิชาสารสนเทศศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์

09:00 น. - 10:15 น.

เสวนาวิชาการ “สืบสานสรรพศิลป์: สืบคน สานความรู้ ฟื้นฟูภูมิปัญญา”

ร่วมเสวนา

“การทำคัมภีร์ใบลาน” โดย พระศุภชัย ชยสุโภ (คีรีเขตสุวรรณ) วัดสวนดอก (พระอารามหลวง) เชียงใหม่

“การทำกระดาษข่อย สมุดข่อย” โดย คุณนิศิษย์ ฤทธิเวช ผู้เชี่ยวชาญด้านการทำกระดาษและสมุดข่อยโบราณ

“สีที่เกี่ยวข้องกับงานศิลปกรรมไทยประเพณี” โดย คุณนพพล นุชิตประสิทธิชัย ผู้เชี่ยวชาญด้านสีโบราณ

“รักษาอดีตให้ไม่ไร้อนาคต: การอนุรักษ์เชิงป้องกันเบื้องต้น สำหรับเอกสารและงานกระดาษ” โดย ผศ.โอชนา พูลทองดีวัฒนา หัวหน้าภาควิชาทฤษฎีศิลป์ คณะจิตรกรรม ประติมากรรมและภาพพิมพ์ มหาวิทยาลัยศิลปากร

ดำเนินรายการ อ.พอพล สุกใส คณะโบราณคดี มหาวิทยาลัยศิลปากร

10:30 น. - 12:00 น.

เสวนาวิชาการ “สรรพศาสตร์นวัตกรรม: การต่อยอดอดีตสู่การสร้างคุณค่าในอนาคต” ณ หอประชุม

ร่วมเสวนา

“ชุบชีวิตอักษรธรรม ผ่านวรรณกรรมยุคใหม่” โดย นรนล เจ้าของผลงานนวนิยาย ซิ่นกลิ่นโสก 

“อดีต สู่ อนาคต การสร้างแพลตฟอร์มการอ่านหนังสือบุดภาคใต้ ด้วยระบบ AI”  โดย คุณธนรักษ์ แพ้วขุนทด และคุณอรุณ ปานงาม สถาบันทักษิณคดีศึกษา มหาวิทยาลัยทักษิณ

“การพัฒนาชุดแบบอักษรท้องถิ่นและชุดแบบอักษรเพื่อรองรับการปริวรรต” โดย ผศ.ดร.ยุทธพร นาคสุข สถาบันวิจัยภาษาและวัฒนธรรมเอเชีย มหาวิทยาลัยมหิดล

“การจัดระเบียบโครงสร้างสัณฐานใหม่ของตัวอักษรไทยสมัยอยุธยา” โดย คุณเศรษฐวัฒน์ อุทธา SelectricType Studio

ดำเนินรายการ อ.ดร.ศิริสาร เหมือนโพธิ์ทอง คณะมนุษยศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร

13:00 น. - 13:25 น.

การสืบค้นเอกสารร่วมสมัยด้านวิทยาศาสตร์ ดาราศาสตร์และโหราศาสตร์ไทยย้อนทวนสู่เอกสารต้นฉบับภาษาต่างประเทศจากประสบการณ์ข้ามศาสตร์: กรณีศึกษาการจัดทำต้นฉบับหนังสือ “สหวิทยาการในสรรพคราสหว้ากอ” ของสถาบันวิจัยดาราศาสตร์แห่งชาติ (องค์การมหาชน)

โดย คุณวรพล ไม้สน สมาคมดาราศาสตร์ไทย

การศึกษาเชิงวิเคราะห์เอกสารต้นฉบับตำรายาแพทย์แผนไทยวัดท้ายน้ำ ตำบลท้ายน้ำ อำเภอโพทะเล จังหวัดพิจิตร เอกสารเลขที่ PCT002-002

โดย คุณกมลชนก บุญสิงห์  คุณณัฐนันท์ บุญมี และคุณพิเชฐพงศ์ จันทะรี คณะมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยราชภัฏพิบูลสงคราม

13:35 น. - 14:00 น.

กลยันต์พิชัยสงคราม ในเอกสารโบราณตำราพระราชพิธีนครฐาน: โครงสร้างเชิงสัญลักษณ์ก่อนการจารึกดวงชะตาพระนคร

โดย คุณอุตมะ ปภาภูธนะนันต์ พิพิธภัณฑ์ครุฑโดยธนาคารทหารไทยธนชาต

แนวทางการพัฒนาการจัดการเรียนรู้ตัวอักษรโบราณไทยย่อผ่านบอร์ดเกม

โดย คุณธนภัทร รุ่งโรจน์  คุณธนกร เทือกศิริ  คุณแพรววนิด ชาดี และคุณเพทาย ใจทาหลี มหาวิทยาลัยเชียงใหม่

14:10 น. - 14:35 น.

๓ เมือง ๓ ความทรงจำ: การเปรียบเทียบเงื่อนไข ทุนทางสังคมและวัฒนธรรม และบทบาทปัญญาชนท้องถิ่นในการอนุรักษ์เอกสารและอักษรไทโบราณในเวียดนาม

โดย รศ.ดร. อัจฉริยา ชูวงศ์เลิศ คณะสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร

วัตถุสภาวะของอำนาจในอักษร: การเมืองของประเทศชาติและชาติพันธุ์ในอักษรไทขาว จังหวัดฝูเถาะ ประเทศเวียดนาม

โดย รศ. ดร.ยุกติ มุกดาวิจิตร คณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์

15:00 น. - 15:25 น.

พิมพ์อีสาน: การออกแบบและพัฒนาผลิตภัณฑ์จากอักษรโบราณสู่ผลิตภัณฑ์ร่วมสมัย

โดย  คุณกัมพล โสภาเพชร์  คุณไกรวิทย์ นรสาร และคุณนิพล สายศรี สถาบันวิจัยศิลปะและวัฒนธรรมอีสาน มหาวิทยาลัยมหาสารคาม

15:35 น. - 16:00 น.

ไขเรื่องท้าวตนบุญ หน่อเหน้า: กลวิธีการแปรรูปชาดกล้านนาในละครพื้นบ้านของวิทยาลัย นาฏศิลปเชียงใหม่

โดย คุณคณปกรณ์ จันทร์สมบูรณ์

Share
Facebook Messenger Icon คลิกที่นี่เพื่อสนทนา