พิพิธภัณฑ์พื้นบ้านวัดฝั่งคลอง

จ.นครนายก

พิธีบายศรีสู่ขวัญ

บายศรีสู่ขวัญเป็นประเพณีหนึ่งของคนไทยและคนลาว ด้วยความเชื่อที่ว่าทุกคนเกิดมาพร้อมกับสิ่งนามธรรมอย่างหนึ่งที่เรียกกันว่า “ขวัญ” มีหน้าที่รักษาประคับประคองชีวิตและติดตามเจ้าของไปทุกหนแห่ง การทำพิธีสู่ขวัญจึงเป็นการเชิญขวัญที่หนีหายไปให้มาอยู่กับตัว และเชื่อว่าเป็นการส่งเสริมพลังใจให้เข้มแข็ง มีสติ และไม่ประสาท

บายศรี มาจากคำว่า บาย+ศรี บายแปลว่าสัมผัส จับ ต้อง ศรีแปลว่า สิริมงคล สิ่งที่ดี บายศรีจึงแปลว่าการรวมเอาสิริมงคลต่างๆ ด้วยกิริยาวิธีทางกาย วาจา ใจ พราหมณ์จึงใช้วิธีเชิญสิริเข้ามาอยู่ในข้าว ไข่ต้ม หรือฝ้ายผูกข้อมือ เป็นต้น แล้วบายเอาข้าวหรือไข่ต้มส่งให้ผู้เข้ารับบายศรีกิน นำฝ้ายไปผูกข้อมือ ประเพณีบายศรีสู่ขวัญทำกันแทบทุกโอกาส เป็นได้ทั้งการแสดงความชื่นชมยินดี ช่วยให้เกิดสิริมงคลต่อผู้ที่เข้าร่วม และเชื่อกันว่าพิธีนี้เป็นการต่อชีวิตคนให้มีอายุยืนยาว เป็นการเสริมบารมี สะเดาะเคราะห์ ใหพ้นจากโชคร้าย โรคาพยาธิ เพื่อรับโชคลาภ ร่ำรวย และจะมีความสุขความเจริญ และเป็นการปลอบใจให้เข้าของขวัญจากคณะญาติมิตรและบุคคลทั่วไป รวมถึงพิธีแต่งงาน

ข้อมูลพิพิธภัณฑ์ https://db.sac.or.th/museum/museum-detail/864

close