• 1
  • 2
  • 3
  • 4
  • 5

ยะไข่, อารากัน

          รัฐยะไข่ Rakhine State  เป็นรัฐหนึ่งในพม่า  มีเมืองหลวงคือเมืองซิตเว (Sittwe or Sittway)  หรือที่ชาวพม่านิยมเรียกว่า ซิตตุ่ย เป็นรัฐหนึ่งอยู่ทางทิศตะวันตก ติดชายแดนบังคลาเทศ  ติดฝั่งตะวันออกของอ่าวเบงกอล รัฐยะไข่ หรือ รัคไคน์ (Rakhine State) เดิมชื่อรัฐอาระกัน (Arakan State) ตั้งอยู่บริเวณ อ่าวเบงกอลทางตะวันตกเฉียงเหนือของประเทศพม่า มีพรมแดนติดกับบังคลาเทศ (MOI, 2002: 46)  รัฐยะไข่มีประชากรจำนวน 3,118,963 คน (MIP, 2014: 4) ส่วนใหญ่มีชาติพันธุ์ดั้งเดิมเป็นชาวยะไข่ และมีชนกลุ่มน้อยชาติพันธุ์อื่นๆ เช่น กามาน (Kaman) เกวมี (Kwe Myi) มารา มาจี (Mara Magyi) โมร (Mro) เตท (Thet) ดายเนต (Daingnet) รวมถึงโรฮิงญา (เอนกชัย เรืองรัตนากร, 2558) อย่างไรก็ตามความขัดแย้งในประเด็นด้านศาสนาและชาติพันธุ์ในช่วงปีค.ศ. 1942 ทำให้ชาวโรฮิงญาที่อาศัยอยู่ทางตอนใต้ของรัฐอาระกันถูกโจมตีโดยกลุ่มชาวพุทธในรัฐ จนทำให้ต้องหนีขึ้นไปตั้งถิ่นฐานทางตอนเหนือของรัฐอาระกัน และตั้งแต่นั้นเป็นต้นมา รัฐอาระกันก็ถูกแบ่งออกเป็น 2 ส่วน คือ ทางตอนเหนือเป็นชุมชนมุสลิมโรฮิงญา และทางตอนใต้เป็นชุมชนพุทธชาวอาระกัน (Islam, 2005: 103)

          จากปัญหาทางการเมือง และเศรษฐกิจทำให้ชาวยะไข่ที่นับถือศาสนาพุทธ และมุสลิมบางส่วนอพยพย้ายถิ่นฐานมาตั้งทำมาหากินที่ประเทศไทย ส่วนหนึ่งเข้ามาตั้งถิ่นฐานในบริเวณอำเภอแม่สอด อำเภอพบพระ อำเภอแม่ระมาด และบริเวณเขตบางขุนเทียน กรุงเทพมหานคร ซึ่งเป็นพื้นที่หลักในการศึกษาครั้งนี้

 

อ่านต่อ

เวียด

          เนื่องจากประเพณี วัฒนธรรมและธรรมเนียมต่างๆ ของชาวไทยเชื้อสายเวียดนามในแต่ละพื้นที่ของประเทศไทยมีความแตกต่างในรายละเอียดปลีกย่อย จึงทำให้ยากต่อการกล่าวถึงภาพรวมของคนไทยเชื้อสายเวียดนามในลักษณะที่เป็นเอกภาพเนื้อเดียวกัน ยกเว้นพัฒนาการทางประวัติและความเป็นมาตลอดจนการอพยพเข้าสู่ประเทศไทย ตลอดจนภาษาที่สามารถกล่าวในทิศทางเดียวกัน  

          จากการสำรวจและสังเคราะห์ข้อมูลคนไทยเชื้อสายเวียดนามในประเทศไทยพบว่า คนเวียดนามตั้งถิ่นฐานกระจัดกระจายตามจังหวัดต่างๆ มากมาย อาทิ หนองคาย นครพนม มุกดาหาร เลย อุบลราชธานี จันทบุรี กรุงเทพฯ เป็นต้น อย่างไรก็ตาม การนำเสนอฐานข้อมูลชาติพันธุ์ครั้งนี้ได้เลือกกลุ่มคนเวียดนาม อำเภอท่าบ่อ จังหวัดหนองคาย ที่มีความโดดเด่นเรื่องความเชื่อที่มีลักษณะเฉพาะ

          แต่กระนั้นก็ตาม การทบทวนวรรณกรรมคนไทยเชื้อสายเวียดนามกลุ่มนี้กลับพบข้อจำกัดในเชิงปริมาณวรรณกรรม เนื่องจากพบงานศึกษาน้อยชิ้น เช่นพบงานศึกษาเรื่อง สถานภาพและบทบาทของเจ้าอง โต๋ที่มีผลต่อวิถีชีวิตชาวไทยเชื้อสายเวียดนามในอำเภอท่าบ่อ จังหวัดหนองคาย (จิราภรณ์ วีระชัย, 2543) และการศึกษาระบบเสียงและคำศัพท์เกี่ยวกับอาหารและวัฒนธรรมการบริโภคของชาวเวียดนาม (วาสินี มีเครือเอี่ยม, 2545) ที่กล่าวถึงวิถีชีวิตของคนไทยเชื้อสายเวียตนาม อำเภอท่าบ่อ จังหวัดหนองคาย ในมิติความเชื่อและภาษาตามลำดับ เท่านั้น

          ด้วยเหตุผลดังกล่าว การตรวจสอบข้อมูลบางส่วนจึงจำเป็นต้องใช้ข้อมูลชั้นสอง (secondary data) เช่น เอกสาร หนังสือพิมพ์ท้องถิ่น สื่อออน์ไลน์ และอินเตอร์เนต เพื่อทำให้ฐานข้อมูลที่สังเคราะห์จากงานวิจัยดังกล่าวเกิดความทันสมัยและทันต่อสถานการณ์ปัจจุบัน นอกเหนือจากนี้ ในการนำเสนอฐานข้อมูลชาติพันธุ์คนไทยเชื้อสายเวียดนามยังมีการใช้คำทับศัพท์จากภาษาเวียดนาม โดยอิงกับข้อมูลของจิราภรณ์ วีระชัย (2543) และ วาสินี มีเครือเอี่ยม (2545) เป็นหลัก

 

อ่านต่อ

ซำเร

          ซำเร (Samre) เป็นกลุ่มตระกูลภาษา ออสโตรเอเชียติก ที่รวมเป็นเขมรกลุ่มใหญ่ในเอเชีย ในประเทศกัมพูชาซึ่งเป็นกลุ่มผู้พูดภาษามอญ-เขมรเป็นกลุ่มใหญ่เมื่อเทียบกับประชากรหลักในภูมิภาคเอเชียอาคเนย์  

          เบื้องต้นพบว่า ซำเรอาศัยอยู่ในพื้นที่ป่าทางภาคตะวันออกในเขตอำเภอบ่อไร่ จังหวัดตราด ปัจจุบันมีคนพูดภาษาดั้งเดิมของตนได้ไม่มาก นอกจากนี้ อาจพบชาวซำเรในจังหวัดฉะเชิงเทรา แต่ในปัจจุบันพูดภาษาดั้งเดิมไม่ได้แล้ว และเชื่อกันว่า คำว่า สำเหร่ ก็น่าจะมาจากชนกลุ่มนี้ ซึ่งถูกกวาดต้อนมาจากกัมพูชาตั้งแต่สมัยรัตนโกสินทร์ (กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์, ม.ป.ท.: ออนไลน์)

 

อ่านต่อ

ภาพถ่าย

วิดีโอ

logo