อภิธานศัพท์

| | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | | ทั้งหมด
 

ชั้นดินที่ถูกรบกวน

(disturbed layer)

ชั้นดินที่ถูกเปลี่ยนแปลงในภายหลัง โดยการกระทำของมนุษย์ สัตว์ พืช หรือกระบวนการตามธรรมชาติ

ชั้นดินธรรมชาติ

(natural layer)

ชั้นดินที่เกิดตามกระบวนการทางปฐพีวิทยา โดยไม่มีร่องรอยกิจกรรมของมนุษย์ มักหมายถึงชั้นดินล่างสุดของแหล่งโบราณคดีซึ่งเกิดขึ้นมาก่อนที่มนุษย์เข้ามาทำกิจกรรม (pre-occupation layer) แต่โดยข้อเท็จจริงอาจจะพบแทรกอยู่ระหว่างชั้นดินทางวัฒนธรรมด้วยก็ได้

ชั้นดินวัฒนธรรม

(cultural layer)

ชั้นดินที่เกิดจากการกระทำของมนุษย์ พบร่องรอยกิจกรรมของมนุษย์ในอดีต ซึ่งเป็นหลักฐานนำไปสู่ข้อสันนิษฐานเกี่ยวกับวิถีชีวิตความเป็นอยู่และการดำรงชีพของมนุษย์ในแต่ละสมัย

ชั้นดินสมมติ

arbitrary layer

ชั้นดินย่อยที่นักโบราณคดีกำหนดขึ้นระหว่างการขุดค้น โดยเฉพาะการขุดค้นที่ไม่สามารถขุดค้นได้ตามชั้นดินธรรมชาติและตามชั้นดินวัฒนธรรม ทั้งนี้ นักโบราณคดีจะกำหนดชั้นดินสมมติแต่ละชั้นในมาตราวัดที่แน่นอน เช่น ระดับสมมติละ 10 เซนติเมตร เป็นต้น ความลึกของแต่ละชั้นดินสมมติขึ้นอยู่กับประเภทของแหล่ง และวัตถุประสงค์ในการขุดค้น 

ชั้นทับถมแบบทุติยภูมิ

secondary deposit

ชั้นของหลักฐานทางโบราณคดีหรือชั้นของโบราณวัตถุที่เกิดขึ้นมาจากการทำกิจกรรมของคนสมัยโบราณ ณ ตำแหน่งหนึ่งๆ ของแหล่งโบราณคดี แล้วถูกเคลื่อนย้ายทั้งหมด หรือเพียงบางส่วน มาทับถมกันที่ตำแหน่งใหม่ ชั้นทับถมแบบทุติยภูมิแบ่งออกเป็น 2 ประเภทหลัก ได้แก่ ชั้นทับถมแบบทุติยภูมิที่เกิดจากกระบวนการทางวัฒนธรรม และชั้นทับถมแบบทุติยภูมิที่เกิดจากกระบวนการทางธรรมชาติ

ชั้นทับถมแบบปฐมภูมิ

primary deposit

ชั้นของหลักฐานทางโบราณคดีหรือชั้นของโบราณวัตถุที่เกิดขึ้นมาจากการทำกิจกรรมหนึ่งๆ ของคนสมัยโบราณ และถูกทิ้งให้คงอยู่ ณ ตำแหน่งดั้งเดิมที่ชั้นของหลักฐานทางโบราณคดีหรือชั้นของโบราณวัตถุนั้นๆ ถูกทำให้เกิดขึ้นมา

ชั้นที่อยู่อาศัย

habitation layer

ชั้นดินที่พบโบราณวัตถุหรือร่องรอยการอยู่อาศัยของมนุษย์ อาจทับซ้อนกันหลายชั้นตามระยะเวลา บางครั้งอาจเป็นเพียงชั้นดินที่พบโบราณวัตถุจำนวนน้อยกระจัดกระจายอยู่